Plan van aanpak

🗑️ Saneren

Verwijder oude onaantrekkelijke boeken zodat je een compacte, actuele collectie creëert waarin leerlingen sneller geschikte boeken vinden.

Aanpak

Stel samen met het team duidelijke richtlijnen op voor het saneren (bijv. leeftijd van het boek, staat, actualiteit, inhoud).

Wij adviseren om boeken te verwijderen die:

• Onaantrekkelijk zijn door slijtage.
• Verouderde informatie bevatten.
• Ouder zijn dan 2010 of 2005 afhankelijk van het aantal boeken in de huidige collectie.

Voorkom frustratie

Het saneren van boeken kan strijd opleveren binnen het team. Veel leerkrachten ervaren emoties bij het saneren van boeken die ze zelf vroeger hebben gelezen.

Als je te rigoreus saneert, loop je het risico dat leerkrachten oude boeken weer terugzetten in de kast en dan ben je eigenlijk weer terug bij af.

We raden in zo'n geval altijd een datagedreven aanpak aan. Maak een pas op de plaats en volg een jaar lang welke boeken de leerlingen überhaupt lezen. Vervolgens vind je in de Leesapp een helder overzicht van onaantrekkelijk oude boeken die nooit gelezen worden.

Door op een datagedreven wijze aan de slag te gaan neem je afstand van de emotie en dat maakt het saneren veel eenvoudiger.

🏷️ Categoriseren en labelen

Label boeken zodat iedereen eenvoudig een boek kan vinden en op de juiste plek kan terugzetten. Zo houd je de schoolbibliotheek netjes en overzichtelijk.

Voorbereiding

1. Lees het artikel over labels en bepaal jullie eigen labelstrategie.
2. Schaf de benodigde materialen aan (zie schoolbiebwinkel.nl)
3. Voeg boekenplanken toe die overeenkomen met de labels op de boeken.
4. Plan een dag om samen met leerkrachten en ouders aan de slag te gaan.

Procesbeschrijving

Hieronder lees je het volledige proces voor het categoriseren, labelen en voorzien van beschermfolie van alle boeken in de schoolbibliotheek. Het proces bestaat uit drie stappen:

1. Categoriseren van de boeken
2. Labelen met categorie (en eventueel thema of alfabet-label)
3. Aanbrengen van beschermfolie

Stap 1: Categoriseren van de boeken

Na het saneren moeten de boeken op een eenduidige manier worden ingedeeld, zodat ze herkenbaar zijn binnen de Leesapp en in de fysieke bibliotheek.

1. Leg alle boeken op een grote sorteer-tafel.
2. Bepaal per boek de categorie op basis van jullie eigen labelstrategie.
   • Denk bijv. aan categorieën zoals A, B, C, AVI-niveau, prentenboeken, themaboeken, enzovoort.
3. Twijfel je bij een boek?
   • Scan het boek met de Leesapp om de categorie te achterhalen.
4. Maak stapels per categorie.
   • Bijvoorbeeld: alle A-boeken op één stapel, alle B-boeken bij elkaar, enzovoort.
5. Controleer aan het einde of er geen boeken overblijven zonder categorie.

Het resultaat: Nette, overzichtelijke stapels boeken per categorie.

Stap 2: Labelen per categorie en thema of alfabet

Alle boeken moeten duidelijk herkenbaar zijn aan de categorie-labels (en optioneel thema-labels of alfabet-labels).

1. Werk categorie voor categorie.
   • Begin met alle A-boeken, daarna B-boeken, enzovoort.
   • Dit voorkomt dat categorieën door elkaar raken.
2. Plaatsen van categorie-labels:
   • Plak het categorie-label op de afgesproken vaste positie (meestal onderaan de rug van het boek).
3. Als er ook thema-labels worden gebruikt:
   • Leg alle thema-labels per A4 uitgespreid op een tafel.
   • Verdeel het team in twee rollen:
     • Team A: Sorteert de boeken per thema en legt ze op de juiste stapel.
     • Team B: Plakt de juiste thema-labels op de boeken.
   • Controleer dat elk boek zowel een categorie-label als (indien van toepassing) een thema-label heeft.
4. Alfabet-labels:
   • Rubriceer de boeken op de eerste letter van de achternaam van de auteur, als alternatief voor een thema-label.

Het resultaat: Elk boek heeft een duidelijk en correct geplaatst categorie-label en, indien van toepassing, een thema- of alfabet-label.

Stap 3: Aanbrengen van beschermfolie

Labels beschermen zodat ze niet loslaten door gebruik, wrijving of vocht.

1. Kies de juiste folie-afmeting:
   • 30×70 mm → alleen categorie-label
   • 46×61 mm → categorie + thema- of alfabet-label
2. Plaatsing:
   • Breng de folie recht en zonder luchtbellen aan.
   • Zorg dat het label volledig is afgedekt.
3. Laat het team controleren of alle boeken een beschermfolie hebben.

Het resultaat: Alle gelabelde boeken zijn afgedekt met de juiste maat beschermfolie en klaar voor uitleen of plaatsing in het systeem.

✔️ Samenvatting in één oogopslag

📚 Inventariseren van de collectie

Inventariseer de collectie en breng in beeld welke boeken jullie hebben en waar ze op school staan. Op die manier identificeer je gaten in de collectie en ben je voorbereid om samen met een lokale partner doelgericht de collectie te vernieuwen.

Doordat je geen barcodes hoeft te plakken en simpelweg de barcodes achter op het boek scant, gaat het scannen razendsnel. Als je onderstaande aanpak volgt, scan je ongeveer 400 boeken per uur.

Aanpak

1. Stapel boeken op elkaar per categorie die je in de vorige stap hebt gelabeld.
2. Log in op een mobiel apparaat of laptop met barcodescanner.
3. Scan alle boeken stapel voor stapel in op de juiste boekenplank.

🛒 Op doordachte wijze vernieuwen

Werk jaarlijkse samen met een lokale partner aan het vernieuwen van de collectie zodat de collectie evenwichtig en actueel blijft.

Aanpak

• Evalueer jaarlijks de collectie op basis van gebruik en actualiteit.
• Bespreek de bevindingen met een lokale kinderboekwinkel of leesconsulent.
• Vervang jaarlijks ongeveer 10% van de boeken aan om de collectie actueel te houden.
• Leg afspraken over het budget vast in het schoolbeleid of jaarplan.